Het examen Spreken

Je praat tegen een computer, niet tegen een mens. Dat maakt het vreemd en voor veel mensen spannend — en het is precies de reden dat hardop oefenen zo veel oplevert.

Doe de gratis check
Een vrouw spreekt in een headset achter een computer
In deze gids
  1. 01Hoe ziet het examen eruit?
  2. 02De vier soorten vragen
  3. 03Waar wordt op gelet?
  4. 04Aanpak per soort vraag
  5. 05Vijf tips uit de les
  6. 06Zenuwen en de microfoon
  7. 07Wachttijd: plan dit onderdeel vroeg

In het kort

  • A2: 35 minuten op de computer met microfoon; B1: ongeveer 30 minuten.
  • Vier soorten vragen: video, 1 plaatje, 2 plaatjes, 3 plaatjes.
  • DUO's A2-oefenexamens hebben 16 vragen.
  • Praat door, gebruik hele zinnen en geef altijd een reden.
  • Onderdeel 1 stelt vaak twee vragen in één: beantwoord ze allebei.
  • Uitslag Spreken A2 duurt op dit moment tot 16 weken: plan het vroeg.

Hoe ziet het examen eruit?

Je zit achter een computer met een koptelefoon en een microfoon. Je krijgt een filmpje of een plaatje te zien met een vraag erbij, en je spreekt je antwoord in. Er zit dus geen examinator tegenover je.

A2B1
Duur35 minutenongeveer 30 minuten
HoeOp de computer, met microfoonStaatsexamen NT2, zie staatsexamensnt2.nl
In DUO's oefenexamens16 vragenzie staatsexamensnt2.nl
BeoordelingDeels automatisch, deels door beoordelaarsDoor beoordelaars

DUO: "Het examen Spreken op niveau A2 doet u op de computer. U moet Nederlands spreken en verstaan. U bekijkt filmpjes en u beantwoordt vragen. Het examen duurt 35 minuten." De examens Spreken op niveau B1 en B2 (staatsexamen Nt2) duren ongeveer 30 minuten.

Bronnen: inburgeren.nl — Taalexamens · Staatsexamens NT2 — geraadpleegd 23-08-2026

De vier soorten vragen

Het startscherm van DUO's eigen oefenexamen Spreken A2 zegt het letterlijk: er zijn vier soorten vragen. Dat is de handigste indeling om je op voor te bereiden.

Een vraag met een video

Iemand spreekt je aan en vraagt je iets. Jij antwoordt zoals je in het echt zou doen — kort, direct, en op de vraag.

Een vraag met 1 plaatje

Je ziet één foto. Meestal moet je vertellen wat je ziet, of wat je in die situatie zou zeggen of doen.

Een vraag met 2 plaatjes

Twee opties naast elkaar. Je kiest er één én je legt uit waarom. Het "waarom" is het punt.

Een vraag met 3 plaatjes

Drie beelden die samen een verhaaltje vormen. Je vertelt wat er gebeurt, in volgorde.

Op het startscherm van DUO’s openbare oefenexamens Spreken A2 staat: "Het examen heeft vier soorten vragen: vragen met een video, vragen met 1 plaatje, vragen met 2 plaatjes, vragen met 3 plaatjes. U mag 35 minuten over het examen doen." De teller vermeldt 16 vragen.

Bron: inburgeren.nl — Oefenen — geraadpleegd 23-08-2026

Je krijgt per vraag een beperkte spreektijd en het opnemen start vanzelf. Je kunt een antwoord niet overdoen. Dat voelt onprettig, maar het betekent ook: doorpraten is beter dan opnieuw beginnen.

Waar wordt op gelet?

Spreken wordt deels automatisch en deels door mensen beoordeeld. In grote lijnen gaat het om vier dingen tegelijk.

"Het examen Spreekvaardigheid wordt gedeeltelijk geautomatiseerd en gedeeltelijk door gecertificeerde beoordelaars nagekeken en beoordeeld." Je wordt beoordeeld op of je begrijpelijk bent, niet op tempo.

Bron: DUO Examenreglement, artikel 10 — geraadpleegd 16-09-2026

  • Heb je antwoord gegeven op de vraag? Een prachtig verhaal over iets anders levert niets op.
  • Ben je te verstaan? Uitspraak en tempo. Rustig en duidelijk is beter dan snel.
  • Gebruik je genoeg taal? Twee woorden is te weinig, ook als ze kloppen. Maak zinnen.
  • Loopt het een beetje door? Aarzelen mag; helemaal stilvallen kost je de opname.

Amber van der Zalm · NT2-docent

Het grootste probleem bij Spreken is niet de taal maar de stilte. Cursisten denken drie seconden na, zeggen dan één woord, en de opname stopt. Praat door, ook als je twijfelt. Zeg "even denken hoor", zeg het in andere woorden, herhaal de vraag. Alles is beter dan niets zeggen.

Aanpak per soort vraag

1

Bij een video: reageer als mens

Iemand vraagt je iets. Antwoord zoals je aan de balie zou antwoorden: kort, vriendelijk, met een reden erbij. "Ja, dat is goed, want ik ben die dag vrij."

2

Bij 1 plaatje: benoem, en breid uit

Zeg eerst wat je ziet, dan waar, dan wat er gebeurt. Drie zinnen in plaats van één. "Ik zie een man in een winkel. Hij staat bij de kassa. Hij betaalt met zijn pinpas."

3

Bij 2 plaatjes: kies én motiveer

Kies snel — welke je kiest maakt niet uit. Alle punten zitten in het "omdat". "Ik kies de fiets, omdat het dichtbij is en omdat het goedkoper is dan de bus."

4

Bij 3 plaatjes: vertel in volgorde

Gebruik volgordewoorden: eerst, daarna, dan, ten slotte. Die maken van losse zinnen een verhaal, en dat is precies wat er gevraagd wordt.

Doen

  • Praat duidelijk en niet te snel, met je mond dicht bij de microfoon
  • Gebruik hele zinnen, ook bij een simpele vraag
  • Geef altijd een reden — een "want" of "omdat" levert bijna altijd punten op
  • Verbeter jezelf hardop als je iets fout zegt; dat mag en het telt niet tegen je

Niet doen

  • Stil blijven om na te denken
  • Fluisteren of wegdraaien van de microfoon
  • Een geleerd verhaaltje opzeggen dat niet bij de vraag past
  • Alleen "ja" of "de fiets" antwoorden

Vijf tips uit de les

Dit zijn de dingen die bij cursisten het vaakst misgaan, en die je in een week kunt afleren.

1. Luister naar de héle vraag — er zitten er vaak twee in

Amber van der Zalm · NT2-docent

Onderdeel 1: luister heel goed naar de vraagstelling. Er worden twee vragen gesteld, niet één. Bijvoorbeeld: "Ik doe mijn boodschappen bij Albert Heijn. Waar doe jij je boodschappen? En hoe vaak per week?"

In dat voorbeeld zijn er twee dingen die je moet zeggen: waar je boodschappen doet en hoe vaak. Antwoord je alleen "Bij de Lidl", dan mis je de helft van de vraag. Luister tot het einde vóórdat je bedenkt wat je gaat zeggen, en tel in je hoofd de vraagwoorden — waar, hoe vaak, waarom, wanneer. Elk vraagwoord is één ding dat in je antwoord moet.

Half antwoord

  • Bij de Lidl.

Heel antwoord

  • Ik doe mijn boodschappen bij de Lidl. Ik ga twee keer per week.

2. Kies onder tijdsdruk ‘want’, niet ‘omdat’

Bij spreken heb je geen tijd om een zin te herstellen. Want laat de woordvolgorde met rust; omdat stuurt het werkwoord naar het einde van de zin, en onder tijdsdruk gaat dat mis. "Ik ga met de fiets, want het is dichtbij" blijft gewoon staan; bij "omdat het dichtbij is" moet je het werkwoord verplaatsen. De uitzondering: op een directe waarom-vraag antwoord je wél met omdat. De hele uitleg staat in Want of omdat.

3. Twee korte zinnen zijn beter dan één lange

Op A2 word je beoordeeld op of je begrijpelijk en correct spreekt, niet op of je ingewikkelde zinnen maakt. Een lange zin die halverwege instort levert minder op dan twee zinnen die kloppen.

4. Vergeet ‘me’ en ‘zich’ niet

Ik voel me goed. Ik bereid me voor. Ik kan me concentreren. Het weglaten van dat woordje is een van de meest hoorbare fouten, en bij spreken valt het meer op dan op papier. De twintig werkwoorden die je op A2 nodig hebt, staan in wederkerende werkwoorden.

5. Blijf praten tot de tijd om is

Heb je je antwoord gegeven en is er nog tijd? Voeg één zin toe: een voorbeeld, een reden of een detail. "Ik doe boodschappen bij de Lidl. Ik ga twee keer per week. Het is dichtbij mijn huis." Die derde zin kost je niets en laat meer Nederlands horen.

Zenuwen en de microfoon

Bijna iedereen vindt inspreken tegen een computer ongemakkelijk. Dat is normaal, en het is te trainen — door het vaak te doen, niet door het te vermijden.

  • Neem jezelf op met je telefoon. De eerste keer is vreemd, de vijfde keer niet meer.
  • Luister je opname terug. Je hoort meteen of je te zacht praat of te veel stilvalt.
  • Oefen hardop, ook alleen: beschrijf wat je op straat ziet, in hele zinnen.
  • Doe minstens één keer een compleet oefenexamen met koptelefoon en microfoon.

Amber van der Zalm · NT2-docent

Ik laat cursisten in de les hun eigen opname terugluisteren. Dat is confronterend, en het is het snelste leermoment van het hele traject. Bijna niemand hoort zichzelf zo lang stil zijn als hij in werkelijkheid is.

Wachttijd: plan dit onderdeel vroeg

Net als Schrijven wordt Spreken A2 door mensen beoordeeld, en daar geldt op dit moment een langere wachttijd voor.

DUO meldde op 31 juli 2026 dat het nakijken van de examens Spreken A2 en Schrijven A2 op dat moment maximaal 16 weken duurt, met automatisch zes maanden verlenging voor wie daardoor in de knel komt met de inburgeringstermijn. Voor de overige examens geldt de gebruikelijke termijn van 8 weken.

Bronnen: inburgeren.nl — Nieuwsbericht 31-07-2026 · inburgeren.nl — Uitslag examen — geraadpleegd 23-08-2026

Dat is een nieuwsbericht en het kan veranderen; controleer het bij DUO voordat je plant. Maar zolang het geldt: doe Spreken niet als laatste. Zak je, dan heb je de wachttijd van de uitslag én van de herkansing nog te gaan.

Oefen Spreken met beoordeling per criteriumNeem je antwoord op zoals in het examen en krijg feedback op inhoud, verstaanbaarheid en taalgebruik.

Bekijk de modules

Veelgestelde vragen

Praat ik bij het examen Spreken tegen een echte persoon?

Nee. Je zit achter een computer met een koptelefoon en een microfoon. Je ziet filmpjes en plaatjes met vragen, en je spreekt je antwoord in. Er zit geen examinator tegenover je, en je kunt niet om herhaling vragen.

Wat voor vragen krijg ik bij Spreken A2?

Volgens het startscherm van DUO’s eigen oefenexamen zijn er vier soorten: vragen met een video, met één plaatje, met twee plaatjes en met drie plaatjes. Bij twee plaatjes kies je er één en leg je uit waarom; bij drie plaatjes vertel je in volgorde wat er gebeurt.

Wat doe ik als ik het antwoord niet weet?

Blijf praten. Stilte levert nooit punten op, een half antwoord soms wel. Zeg de vraag in je eigen woorden terug, noem wat je wel ziet, of geef een reden waarom je twijfelt. Je mag jezelf ook hardop verbeteren; dat telt niet tegen je.

Worden er echt twee vragen tegelijk gesteld?

Bij onderdeel 1 komt dat regelmatig voor. Bijvoorbeeld: “Waar doe jij je boodschappen? En hoe vaak per week?” Dat zijn twee dingen die allebei in je antwoord moeten. Tel de vraagwoorden en beantwoord ze alle twee, in twee korte zinnen.

Mag ik mezelf verbeteren tijdens het spreken?

Ja. Jezelf verbeteren is normaal spreken en wordt niet afgestraft. Verbeter in één keer en praat door — helemaal opnieuw beginnen kost tijd die je niet hebt.

Moet ik snel praten?

Nee. Rustig en verstaanbaar levert meer op dan snel en onduidelijk. Je wordt beoordeeld op of je begrijpelijk bent, niet op tempo.

Hoe kan ik Spreken oefenen als ik geen Nederlandse gesprekspartner heb?

Hardop, alleen, met een opname. Beschrijf wat je ziet in hele zinnen en neem jezelf op met je telefoon. Luister het daarna terug: je hoort meteen of je te zacht praat, te snel gaat of te lang stil bent. Zoek daarnaast een taalmaatje of taalcafé via de bibliotheek of VluchtelingenWerk.

Hoe lang duurt de uitslag van Spreken?

Normaal binnen 8 weken. DUO meldde op 31 juli 2026 dat Spreken A2 en Schrijven A2 op dat moment tot 16 weken duurden, met automatisch zes maanden verlenging voor wie daardoor in de knel komt. Controleer de actuele stand bij DUO en plan dit onderdeel niet als laatste.

Gecontroleerd door Amber van der Zalm, NT2-gecertificeerd docent — 23 augustus 2026

Oefen het onderdeel SprekenSpreekopdrachten met feedback per criterium, opgesteld door een NT2-docent.Bekijk de modules

Het examen Spreken

Vul je e-mailadres in. Je krijgt de PDF direct, en daarna twee mails met tips voor je examen.

Uitschrijven kan altijd, met één klik onderaan elke mail.